Sint-Martens-Bodegem

CASTELHOF
Molenstraat 102 – 1700 Sint-Martens-Bodegem

           

Deze blanke schittering, verscholen in het groen heeft al verscheidene bestemmingen gekend. In lang vervlogen tijden was het betrokken bij het beheer van de voormalige heerlijkheden, later werd het bewoond door de Witte Zusters van Afrika en sinds enkele jaren heeft de gemeentelijke jeugddienst hier zijn thuishaven. Het domein wordt voor tal van activiteiten gebruikt.

 

HONSEMHOEVE
Honsemstraat 2 – 1700 Sint-Martens-Bodegem
www.onsemhoeve.be

Tot de oudste hoeven mag de Honsemhoeve in Sint-Martens-Bodegem gerekend worden, die teruggaat tot de Frankische periode. Deze monumentale vierkantshoeve uit 1420 kreeg haar definitieve structuur in 1870.

Voormalig topchef Michel Coppens kocht de hoeve in 1995 en bracht hem na een zeer zorgvuldige restauratie weer tot leven. Momenteel wordt ze uitgebaat als gastenverblijf.

 

 

HOPPETEELT

De streek rond Asse was naast die van Poperinge in de 19de eeuw gekend voor zijn uitstekende hopproductie. Sint-Ulriks-Kapelle en Sint-Martens-Bodegem telden toen tientallen hoppetelers.

Enkele kleine hoplochtingen – met de typische staken – zijn wat nog rest van deze eens florerende landbouwactiviteit (Ternatstraat in Sint-Martens-Bodegem en Kwaadbunderweg in Sint-Ulriks-Kapelle).

In Sint-Martens-Bodegem is nog één hoppeteler actief. In enkele restaurants staan in de weken voor Pasen hopscheuten op het menu.
De hopbellen worden geoogst in de eerste helft van september en vinden hun weg naar enkele kleine brouwerijen en de hopmarkt in Poperinge.

 

 

HUISJE MOSTINCKX
Dorpsplein 5, 1700 Sint-Martens-Bodegem 
– beschermd bij KB 23.10.1981

Huisje Mostinckx is een langgevelhoeve in houten stijl- en regelwerk, opgevuld met leem. Het huisje is een van de laatste getuigen van de traditionele leembouw in het Pajottenland. Nog niet zo lang geleden was dit de typische huisvesting van de gewone man. In 1799 beschreef ene commissaris Raymaeckers de landelijke woningen in onze streek als volgt: “de meeste woonsten hebben ’n houten geraamte, bepleisterd met klei en gekapt stroo, een klein aantal hebben alleen maar ’t woonhuis opgetrokken in baksteen. De eerste groep van woonsten is helemaal afgedekt met stroo; de tweede met plannen. ‘k Merk op dat al de pastoorshuizen werden opgetrokken in baksteen en met leien zijn bedekt.” (Eigen Schoon en de Brabander, 1941, p. 223-224).

Tot ver in de 19de eeuw zijn de lemen hoevetjes in het Pajottenland de meest voorkomende behuizing. De naam Pajotten (paillottes) verwijst volgens sommigen naar het strodak van deze woningen. Deze enkele vierkante meter vertellen op aanschouwelijke wijze veel over het vroegere harde (boeren)leven en de traditionele woningbouw. In 1556 wordt het huis voor het eerst vernoemd als eigendom van Jean Moernay. Later is het bekend als herberg “De Oude Smisse” (1598) en “De Helle” (1621). Sinds 1722 is het perceel in het bezit van de familie Mostinckx.

DSC_0012KL

In mei 2000 werd het huisje om zijn historisch-educatieve waarde door de gemeente aangekocht en werden er allerlei restauratiewerken uitgevoerd. Vandaag is het huisje Mostinckx opnieuw opengesteld voor het publiek.

Op het Dorpsplein werd in 2016 een kunstwerk geplaatst dat verwijst naar de rijke hoptraditie en heuvellandschap van het Pajottenland. Katleen Vinck maakt in haar werk de identiteit van het dorpsplein zichtbaar. In het kunstwerk “Het oorspronkelijk model” zit de symboliek van de kerk op de heuvel en de oude manier van hop telen op de kunstmatige aarden heuvels. Het skelet is vervaardigd uit staal, de vorm uit polyurethaanschuim.

 

 

PASTORIE CUREHUYS
Processiestraat 2, 1700 Sint-Martens-Bodegem
 – beschermd bij KB 23.10.1981

Dit “curehuys” wordt in 1754 gebouwd.
Het kapittel van Mechelen wordt, na een proces, verplicht een ‘behoorlyck Pastoreel huys… te bouwen’.

Het huis heeft twee verdiepingen bestaande uit vier ongelijke traveeën met zadeldak. Het is geflankeerd door recentere bijgebouwen onder lessenaarsdak. In de voorgevel zit een steekboogdeur omgeven door arduin. De pastorietuin is volledig ommuurd.

 

 

 

 

 

SINT-MARTINUSKERK
Processiestraat, 1700 Sint-Martens-Bodegem
 – beschermd bij KB 25.03.1938

De parochiekerk, in laatgotische stijl is gebouwd met kalkzandsteen. Wanneer de bouw van de huidige kerk precies werd aangevat, is niet met zekerheid te zeggen. De meeste kunsthistorici situeren de bouw aan het eind van de 15de en begin 16de eeuw.

Opvallend is de kruisingstoren. Eind 17de eeuw worden een uitspringend portaal en een kapel aangebouwd. Bij de restauratie van 1966 tot 1975 zijn de Romaanse sporen verdwenen en werd het westerportaal volledig vernieuwd. In de kerk zijn de beelden, altaren, communiebank, lambrisering, preekstoel en grafstenen interessant.